Btw-tarieven en vrijstellingen: zo zit dat

Bijgewerkt op 03 november 2021
8 min  leestijd
97822
Image
Btw percentages en tarieven ondernemers

Welk btw-tarief geldt voor jouw product of dienst? In Nederland zijn er drie btw-tarieven: van 21%, 9% en 0%. Maar let op: het kan ook zijn dat jouw werkzaamheden juist zijn vrijgesteld van btw. In dit artikel lees je alles over btw-tarieven en vrijstellingen.

Wanneer ben je btw-plichtig? 

Iedere ondernemer die zich bij de Kamer van Koophandel inschrijft als eenmanszaak krijgt een btw-identificatienummer toegewezen. In principe is iedere ondernemer die zelfstandig een beroep of bedrijf uitoefent dan ook btw-plichtig. Ongeacht welke rechtsvorm je kiest. 

Er is een aantal uitzonderingen (vrijstelling, nultarief) voor de btw-aangifte, die later in dit artikel worden besproken. 

De Belastingdienst let op de volgende zaken om te checken of je ondernemer bent voor de btw:

  • Zelfstandig een bedrijf of beroep uitoefenen
    Als je zelfstandig werkt en je hebt inkomsten (omzet!) uit dit werk, ben je in de meeste gevallen ondernemer voor de btw. Je behaalt omzet en over omzet betaal je omzetbelasting (btw). 
  • Regelmatige inkomsten
    Om btw-ondernemer te zijn moet je op regelmatige basis omzet behalen. Het maakt niet uit of je winst maakt, het komt namelijk ook voor dat startende ondernemers in de beginfase verlies lijden vanwege de investeringen die ze moeten doen. Over de behaalde omzet moet je uiteraard btw betalen, ook al draai je verlies.
  • Inkomsten naast je werk in vaste dienst?
    Als je (nog) in vaste dienst bent en daarnaast werkt als zzp'er moet je ook btw over je inkomsten (omzet) betalen. Je bent bijvoorbeeld marketeer en je hebt daarnaast een webshop. Of je werkt in de bouw in loondienst en werkt in het weekend voor jezelf. 
  • Vermogensbestanddeel of een recht exploiteren
    Je moet ook btw afdragen als je een vermogensbestanddeel of recht, zoals het verhuren van een bedrijfspand of vergoeding van een octrooirecht, exploiteert.

Omzetbelasting: wat zijn de btw-tarieven?

Als btw-plichtige ondernemer moet je rekening houden met verschillende tarieven die voor de geleverde goederen en/of diensten kunnen gelden.

Er kunnen drie btw-tarieven van toepassing zijn op jouw werkzaamheden:

  • Algemene btw-tarief: 21%
  • Verlaagde btw-tarief: 9%
  • Nultarief: 0%

Btw berekenen? Gebruik de btw-calculator

Algemene btw-tarief: 21%

Dit is het meest gangbare tarief dat van toepassing is op veruit de meeste goederen en diensten. Kort samengevat geldt het 21%-tarief voor alle goederen en diensten die niet vrijgesteld zijn van omzetbelasting en ook niet onder het tarief van 9% of 0% vallen. 

Tijdelijke btw-verlagingen

Soms neemt het kabinet een algemeen besluit om tijdelijk een btw-tarief te veranderen.

Toen de bouwsector bijvoorbeeld last had van de crisis, werd de btw op verbouwingen tijdelijk verlaagd van 21% naar het destijds geldende verlaagde btw-tarief van 6% (het lage btw-tarief van 6% is in 2019 structureel verhoogd naar 9%).

Het moest particulieren stimuleren om hun woning te laten verbouwen. Deze tijdelijke wetswijziging kwam niet alleen de werkgelegenheid ten goede, maar de hele branche kreeg hierdoor een steuntje in de rug. 

  • Abonneer je op onze wekelijkse nieuwsbrief om altijd op de hoogte te zijn van de laatste btw-ontwikkelingen

Verlaagde btw-tarief: 9% 

Zoals hierboven beschreven is het tarief van 21% in de meeste gevallen van toepassing en is het verlaagde 9%-tarief een uitzondering.

Er is namelijk sprake van een beperkt aantal goederen waarvoor je het verlaagde tarief van 9% mag hanteren. Het 9%-tarief geldt pas sinds januari 2019. Voorheen was het lage tarief 6%. 

Voorbeelden 9%-tarief

Het gaat dan bijvoorbeeld om:

  • Voedingsmiddelen
  • Geneesmiddelen
  • Hulpmiddelen
  • Boeken

Ook een aantal diensten komt in aanmerking voor het verlaagde tarief, zoals een knipbeurt bij de kapper of wanneer je kampeergelegenheid op jouw land wilt aanbieden.

Horeca

Horeca heeft deels een 9%-tarief en deels een 21%-tarief. Eten en drinken (geen alcohol) valt onder het 9%-tarief. Dit geldt ook voor afhaalmaaltijden. Alcohol is geen noodzakelijke levensbehoefte en valt daardoor onder het 21%-tarief.

Image
whitepaper administratie cover

Administratie opzetten?

Speciaal voor starters: de basis in 5 minuten. Een overzicht van wat je nodig hebt om aan de slag te gaan met je boekhouding, inclusief tips.

Download gratis PDF

Btw-tarief musea

Verder geldt het 9%-tarief voor goederen en diensten waarvan de overheid wil dat ze voor iedereen toegankelijk zijn. Of waarvan de overheid de aanschaf blijvend wil stimuleren.

Dan gaat het bijvoorbeeld om eerste levensbehoeften of om goederen of diensten met een culturele waarde, zoals het bezoeken van een museum.

Nultarief: 0% 

Dit tarief geldt voor ondernemers die zakendoen met het buitenland en is met name van toepassing op bepaalde grensoverschrijdende transacties. Daarbij kun je denken aan de uitvoer van goederen naar een land buiten de Europese Unie (EU).

Je krijgt ook te maken met het 0%-tarief wanneer je goederen levert aan andere ondernemers binnen de EU of als je diensten levert voor exportleveringen.  

Diensten met 0% btw

Ook sommige diensten komen in aanmerking voor het 0%-tarief. Zo kun je dit tarief toepassen op het vervoer van personen met zeeschepen en luchtvaartuigen wanneer de plaats van bestemming (of plaats van vertrek) buiten Nederland ligt.

Hoe vermeld je 0% btw op de factuur?

Op de factuur vermeld je in dat geval standaard '0% btw'. De omzetbelasting die je betaalt over de uitgaven, kun je wel aftrekken als voorbelasting

De reden achter deze 0%-regel is dat de consument in het buitenland de btw over deze goederen en diensten moet betalen. 

Hetzelfde geldt voor goederen en diensten die een ondernemer in Nederland invoert. Daar wordt in het land van herkomst ook geen btw over berekend. De consument in Nederland betaalt de btw.

Btw-vrijstelling

Het 0%-tarief is niet hetzelfde als een vrijstelling van btw-verplichtingen. In Nederland zijn er beroepen in bepaalde branches of specifieke werkzaamheden die zijn vrijgesteld van omzetbelasting. Zo hoeven medisch specialisten geen btw af te dragen.

Datzelfde kan gelden voor de erkende kinderopvang, mensen in het onderwijs, uitvaartondernemers of freelance tekstschrijvers die strikt inhoudelijke bijdragen leveren aan een tijdschrift, website of een ander medium. Een volledig overzicht is bij de Belastingdienst te vinden. 

Let wel: het is altijd aan de fiscus om te bepalen of je wel of geen btw hoeft af te dragen.

Vrijstelling btw op factuur

Mocht jij van btw worden vrijgesteld, weet dan dat je ook geen btw mag rekenen op facturen voor klanten of opdrachtgevers. Je vermeldt dan op de factuur dat een vrijstelling van toepassing is.

Heb je te maken met zowel vrijgestelde als belaste omzet? Dan moet je deze inkomstenbronnen opsplitsen in jouw zakelijke administratie. Bij sommige beroepen heb je namelijk met verschillende tarieven te maken.

Let op: Als je vrijstelling van btw hebt, mag je de btw van je bedrijfskosten niet als voorbelasting aftrekken!

Journalisten en btw

Journalisten kunnen voor regulier werk bijvoorbeeld mogelijk een vrijstelling krijgen, maar voor commercieel werk dienen ze wél het tarief van 21% te rekenen.

Als ze voor een buitenlandse opdrachtgever werken, moet het 0%-tarief worden gehanteerd.

Heb jij een nieuwe klant gevonden en is de aard van de opdracht vastgesteld? Dan doe je er dus verstandig aan eerst bij de Belastingdienst te checken welke situatie van toepassing is op jouw situatie.

Btw-vrijstelling: hoe krijg je dat?

De Belastingdienst heeft een lijst met beroepen of diensten die zijn vrijgesteld voor de btw. De lijst is te lang om hieronder weer te geven, maar je kunt per beroep of branche zien welke voorwaarden gelden. 

Je hoeft dus niet zelf btw-vrijstelling aan te vragen bij de Belastingdienst. De journalist (zie voorbeeld hierboven) die wellicht wél btw over zijn commerciële werk moet rekenen en vrijgesteld is van btw voor zijn radiowerk, moet dus op de site van de Belastingdienst kijken in welke situatie hij wel of geen btw moet rekenen. Bij twijfel kun je uiteraard contact opnemen met de fiscus.  

Wat zijn de voordelen van btw-vrijstelling?

Vrijstelling van btw kan voordelen opleveren: 

  • Je hoeft geen btw-aangifte meer te doen
    Als je vrijgesteld bent van btw reken je geen btw meer door aan je klanten en mag je ook geen btw meer aftrekken. Je hoeft dus geen btw-aangifte meer te doen.
  • Tijdwinst administratie
    Je hoeft nergens meer rekening te houden met btw, niet op facturen, niet bij inkoop, dus dit levert tijdwinst op bij het doen van je administratie.
  • Je bent goedkoper voor particuliere klanten
    Als je vrijgesteld bent van btw reken je geen btw (meestal 21%) over je diensten meer. Dit betekent dat jouw dienst aanzienlijk goedkoper wordt voor particulieren. Zakelijke klanten hebben hier geen voordeel bij, zij kunnen de btw die je rekent toch al over jouw dienst aftrekken.

Kleineondernemersregeling (KOR)

Als kleine ondernemer kun je belastingvoordeel halen als je in aanmerking komt voor de kleineondernemersregeling (KOR). Als je hieraan voldoet, krijg je btw-vrijstelling en vermeld je geen btw meer op je facturen. In sommige gevallen hoef je zelfs geen aangifte omzetbelasting meer te doen.

Regels KOR sinds 2020

Sinds 2020 gelden nieuwe voorwaarden. Als je hieraan voldoet, kun je je bedrijf aanmelden voor de nieuwe KOR:

  • Je bent ondernemer voor de btw. Je bent btw-ondernemer als je zelfstandig een beroep of bedrijf uitoefent 
  • Je bedrijf is in Nederland gevestigd, of je hebt hier een vaste inrichting
  • Je hebt een maximale omzet van € 20.000 per kalenderjaar 

Let op: je mag geen btw aftrekken als je gebruikmaakt van de nieuwe kleine ondernemersregeling

Image
zakelijke rekening afbeelding

Zakelijke rekening nodig?

Open je rekening online of in de app al in 5 minuten

1e halfjaar € 0,00

Ook interessant voor jou

Checklist: alles over de btw-aangifte
Wanneer ben ik ondernemer voor de Belastingdienst?
Btw-aangifte gemist? Lees hier wat je moet doen
Alles over de inkomstenbelasting voor ondernemers

Meer over belasting voor zzp'ers

Meer over belasting voor zzp'ers